Spierballen in de ruimte

De Heren XVIIRoderick Leeuwenhart

30 jun. 2021

De Heren XVII is het zesde deel in de Zwijgende Aarde-reeks. Dit deel is geschreven door Roderick Leeuwenhart, winnaar van de Harland Award 2016 en bekend van de YA-boeken Pindakaas en Sushi. In dit boek breekt er oorlog uit in ons zonnestelsel en dit boek combineert elementen van militaire sciencefiction en politieke thriller. Na het lezen van de eerdere delen gaf aan dat ik hoopte dat er een vervolg zou komen. Ik ben blij dat er naar mij geluisterd is, of in elk geval dat uitgever Quasis zelf ook het idee had dat er nog meer te vertellen viel in dit universum.

Bij een nieuw deel in een serie vraag ik me altijd twee dingen af: welke aspecten keren terug uit de eerdere delen en op welk vlak wordt er vernieuwd? Om met dat laatste te beginnen: De Heren XVII kiest ervoor om op reis te gaan door ons zonnestelsel. De eerdere delen speelden zich voor het grootste deel van het verhaal steeds af op een plek. In dit boek wordt er uitgezoomd en zien we een paar verschillende locaties. Dat geeft het verhaal een wat grootser, meer space opera-achtig gevoel.

Een van de thema’s die terugkeert is het transhumanisme, die in De Heren XVII op twee manieren tot uiting komt. De eerste is klein: als manier om ADD in een van de hoofdpersonen af te remmen. De tweede is groots en nauw verweven met oorlogvoering. Het boekt verkent soldaten van de toekomst die een werkelijke samensmelting zijn van mens en machine. Het is zowel een angstaanjagend vooruitzicht, als een goede manier om spannende gevechten in je verhaal op te nemen.

In de Zwijgende Aarde-serie speelt Nederland als handelsnatie een belangrijke rol in de vorm van de VAHA, een futuristische versie van de VOC. Die zien we in dit deel eindelijk van binnen uit. Interessant vond ik de tegenstelling tussen de VAHA enerzijds en de EU anderzijds. Alsof er een keuze moet zijn tussen onze huidige samenwerking, of de eigenwijze Hollandse handelsgeest. Daar staat tegenover dat de VAHA duidelijk de smeltkroes van de verschillende culturen in het Nederland van vandaag vertegenwoordigt. De geschetste toekomst wordt daarmee een mengsel van hoe het was en hoe het zou kunnen zijn en zet zo aan tot nadenken.

Wat opvalt aan het boek is de nadrukkelijk aanwezige schrijfstijl. Dit is een boek waarin de schrijver af en toe tekstuele spierballen laat zien. Daarin speelt de eerder genoemde ADD van een van de perspectiefpersonages een belangrijke rol, maar je ziet het ook aan een leuk trucje zoals de eigenzinnige hoofdstuknummering. Er wordt een brede woordenschat gehanteerd in het boek, zonder dat het geforceerd overkomt.

Verwacht echter geen al te diepgaande militaire en strategische verhandelingen. De interplanetaire oorlog is er vooral als canvas voor het verhaal en achtergrond voor de actiescènes. De Heren XVII houdt zich meer bezig met tactische slimmigheidjes en technische ontwikkelingen dan met het leven in de ruimteloopgraven. Voor mijn gevoel past dat goed bij het verhaal, maar het zou zonde zijn om met andere verwachtingen dit boek in te gaan.

De Heren XVII bewijst voor mij vooral dat het Zwijgende Aarde-universum meer verschillende verhalen aankan. Waar de eerste vijf boeken allemaal duidelijk een eigen stijl hadden, breekt dit deel ook uit het overkoepelende verhaal dat de eerdere boeken bij elkaar hield. Daardoor staat dit verhaal meer op eigen benen, wat heel goed werkt. Dus ik sluit deze recensie net zo af als die van het vorige deel van deze serie: meer Zwijgende Aarde-boeken graag!